Een trui die je nog geen half jaar hebt en nu al bezaaid is met kleine pluizige bolletjes. Of een zwarte broek die na één wasbeurt onder de witte pluisjes zit. Beide zijn frustrerend, en beide zijn goed te voorkomen zodra je weet wat er precies gebeurt. In dit artikel leggen we uit waardoor pilling ontstaat, waarom sommige stoffen er gevoeliger voor zijn dan andere en welke wasgewoontes het probleem versnellen. Ook lees je hoe je losse pluis op donkere kleding voorkomt en welke methodes veilig werken om bestaande bolletjes te verwijderen. Zo blijft je kleding er langer als nieuw uitzien.
Pluizen en pilling in één oogopslag
| Onderwerp | Details |
|---|---|
| Wat is pilling | Losgekomen vezels die zich tot bolletjes opdraaien |
| Belangrijkste oorzaak | Wrijving tijdens dragen en wassen |
| Gevoelige stoffen | Wol, gemengde vezels, acryl, fleece en katoen-polyester |
| Beste preventie | Binnenstebuiten wassen, kort programma, lage temperatuur |
| Wasmiddel | Robijn Fleur & Fijn, helpt pillen en pluizen tegen te gaan |
| Losse pluis voorkomen | Badstof nooit samen met gladde of donkere stoffen wassen |
| Verwijderen | Ontpluizer, scheerapparaat of voorzichtig met een scheermesje |
Pluizen en pilling: twee verschillende problemen
Deze twee worden vaak op één hoop gegooid, maar het zijn andere fenomenen met een andere oplossing.
Pilling zijn de kleine harde bolletjes die aan het kledingstuk zélf vastzitten. Ze ontstaan doordat korte vezels loskomen uit de stof, aan de oppervlakte blijven hangen en zich door wrijving opdraaien tot een knoedeltje. Dat knoedeltje blijft vastzitten aan langere vezels die nog wel verankerd zitten. Pilling komt dus uit het kledingstuk zelf.
Pluis is losse vezel van een ánder kledingstuk dat zich aan jouw kleding hecht. Denk aan de witte pluisjes op een zwarte broek na een wasje met handdoeken. Hier komt het vuil van buitenaf.
Het verschil is belangrijk, want pluis spoel je er in principe weer af, terwijl pilling permanente schade aan de stof is die je alleen nog kunt wegwerken.
Waardoor ontstaat pilling?
In de jaren dat ik op de winkelvloer van de drogisterij stond, kwamen klanten regelmatig binnen met een dure trui vol bolletjes en de vraag of het wasmiddel de boosdoener was. Dat is zelden het geval. De echte oorzaak is bijna altijd wrijving.
Wrijving ontstaat op twee momenten. Tijdens het dragen: onder je armen, langs de zijkanten waar je tas of jas langs schuurt, en op de zitvlakken van broeken. En tijdens het wassen: kledingstukken schuren in de trommel langs elkaar en langs de trommelwand.
Daarnaast speelt de vezelsamenstelling een grote rol. Gemengde stoffen zijn het gevoeligst, en dat heeft een logische verklaring. Bij een mengsel van bijvoorbeeld katoen en polyester komen de zwakkere katoenvezels los, maar blijven ze vasthaken aan de sterke polyestervezels die niet breken. Het bolletje kan dus nergens heen en blijft zitten. Bij een stof van uitsluitend natuurlijke vezels breekt zo’n bolletje op een gegeven moment gewoon af.
Ook de garenlengte telt mee. Stoffen van korte, losgesponnen vezels pillen sneller dan stoffen van lange, strak gesponnen vezels. Dat is meteen de reden dat een goedkope trui na drie keer dragen bolletjes vertoont en een kwaliteitstrui van fijne merinowol jarenlang glad blijft.
Zo voorkom je pilling bij het wassen
De wasbeurt is het moment waarop je de meeste invloed hebt.
Was binnenstebuiten
Dit is de allerbelangrijkste maatregel en tegelijk de makkelijkste. Door binnenstebuiten te wassen komt de zichtbare buitenkant niet in aanraking met de trommelwand en andere kledingstukken. De wrijving verplaatst zich naar de binnenkant, waar niemand het ziet. Voor al je kleding geldt dat het langer mooi blijft als je het binnenstebuiten wast, maar bij pillinggevoelige stoffen is het echt doorslaggevend.
Kies een mild wasmiddel
Gebruik voor kwetsbare en fijne stoffen Robijn Fleur & Fijn. De speciale formule met fijnwasbeschermers is ontwikkeld om pillen en pluizen te helpen voorkomen en beschermt de kwetsbare vezels tijdens de wasbeurt. Voor wollen kleding gebruik je Robijn Wol & Fijn, dat speciaal is ontwikkeld voor wol, zijde en de fijne was.
Was op een laag toerental en een kort programma
Hoe langer en heftiger het programma, hoe meer de vezels langs elkaar schuren. Kies bij pillinggevoelige kleding een fijnwasprogramma met een laag centrifugetoerental. Ook een kort programma helpt: hoe korter de kleding in de trommel zit, hoe minder mechanische slijtage. Robijn Advanced Quickwash wast al vanaf 15 minuten schoon en fris, wat bij deze stoffen een reëel voordeel is.
Was op lage temperatuur
Hoge temperaturen maken vezels brozer, waardoor ze eerder breken en loskomen. Was op de laagst aanbevolen temperatuur volgens het wasetiket, bij voorkeur 30 graden.
Vul de trommel niet te vol
Bij een propvolle machine schuren kledingstukken voortdurend langs elkaar en tegen de wand. Vul de trommel maximaal tot ongeveer driekwart, zodat de was ruimte heeft om vrij rond te bewegen.
Gebruik een waszakje
Kwetsbare truien, blouses en fijne stoffen kun je in een waszakje of kussensloop wassen. Zo blijft het kledingstuk grotendeels beschermd tegen wrijving met de rest van de was.
Gebruik wasverzachter
Robijn wasverzachter legt een beschermlaagje rondom de vezels van de stof, waardoor de wrijving tussen de vezels aanzienlijk vermindert. Precies dat is wat pilling veroorzaakt, dus dit werkt direct op de oorzaak. Een uitzondering vormt sportkleding van technisch textiel, waar wasverzachter de vochtafvoer belemmert.
Sla de droger over
De droger is een pillingmachine: kleding tuimelt daar minuten- tot urenlang tegen elkaar aan bij hoge temperatuur. Hang pillinggevoelige kleding aan de lucht te drogen. Wollen kleding leg je bovendien plat te drogen, zodat er geen uitgezakte punten ontstaan.
Losse pluis voorkomen
Voor het pluisprobleem is de oplossing eenvoudiger: het draait vrijwel volledig om sorteren.
Badstof, nieuwe handdoeken, joggingbroeken en fleece geven veel pluis af. Die pluisjes hechten zich aan gladde stoffen, en op donkere kleding zie je ze meteen. Was badstof en handdoeken daarom nooit samen met je gewone kledingwas, en zeker niet met zwarte of donkere kleding.
Verder helpt het om:
- Zakken leeg te maken. Een vergeten papieren zakdoekje verspreidt zich over de hele lading en dat krijg je er nauwelijks nog uit.
- Het pluizenfilter regelmatig te reinigen. Een vol filter kan losse vezels niet meer opvangen.
- Ritsen en klittenband te sluiten. Klittenband is een pluismagneet en trekt vezels uit andere kledingstukken.
- Nieuwe handdoeken de eerste keren apart te wassen, want die geven het meeste pluis af.
Bestaande pilling verwijderen
Zitten de bolletjes er al? Dan zijn ze te verwijderen, maar besef dat je daarbij altijd een klein beetje stof wegneemt. Doe het dus rustig en niet te vaak.
Een ontpluizer of pillingapparaat is de veiligste optie. Dit batterijapparaatje scheert de bolletjes weg met een roterend mesje achter een beschermkapje, waardoor je de stof zelf niet raakt. Voor wie regelmatig truien draagt, is dit een investering van een paar euro die zich snel terugverdient.
Een scheermesje werkt ook, maar vraagt om voorzichtigheid. Leg het kledingstuk plat op een tafel, trek de stof strak en haal het mesje met lichte druk in één richting over het oppervlak. Doe dit nooit op een gebreide stof met losse steken en gebruik geen mesje op wol, want daar snijd je te makkelijk een draad mee door.
Een pluizenroller of plakband verwijdert losse pluis, maar geen vastzittende pilling. Voor het pluisprobleem is dit wél de snelste oplossing.
Een schuurspons of pumice-steen wordt soms genoemd, maar die zijn te agressief voor de meeste stoffen. Ik raad ze af, tenzij het om zeer stevige katoen gaat en het kledingstuk toch al aan het eind van zijn leven is.
Werk na het ontpluizen altijd na met een kledingborstel of pluizenroller, zodat de losgekomen bolletjes niet in de stof achterblijven.
Wat je vooraf al kunt doen
Pilling begint eigenlijk in de winkel. Wrijf bij twijfel voorzichtig met je hand over de stof: voelt het oppervlak los en donzig aan, dan is de kans op pilling groter. Strak gesponnen, gladde stoffen houden langer stand.
En tot slot: draag pillinggevoelige kleding niet elke dag. Door af te wisselen krijgen de vezels rust en gaat elk kledingstuk aanzienlijk langer mee. Want wat mooi is, moet mooi blijven.
Pilling zijn kleine harde bolletjes die uit het kledingstuk zelf ontstaan doordat losgekomen vezels zich door wrijving opdraaien. Pluis is losse vezel van een ander kledingstuk dat zich aan jouw kleding hecht, zoals witte pluisjes van handdoeken op een zwarte broek.
Door wrijving tijdens het dragen en het wassen. Korte vezels komen los uit de stof en draaien zich op tot bolletjes die blijven vastzitten aan langere vezels. Gemengde stoffen zoals katoen met polyester zijn hier het gevoeligst voor, omdat de sterke synthetische vezels de bolletjes vasthouden.
Ja, dit is de belangrijkste en makkelijkste maatregel. De wrijving met de trommelwand en andere kledingstukken verplaatst zich naar de binnenkant van het kledingstuk, waardoor de zichtbare buitenkant beschermd blijft.
Ja. Wasverzachter legt een beschermlaagje rondom de vezels waardoor er minder wrijving tussen de vezels ontstaat, en juist die wrijving veroorzaakt pilling. Een uitzondering is sportkleding van technisch textiel, waar wasverzachter de vochtafvoer belemmert.
Een ontpluizer of pillingapparaat is de veiligste methode, omdat het beschermkapje voorkomt dat je de stof zelf raakt. Een scheermesje kan ook, mits je de stof strak trekt en in één richting werkt. Gebruik geen scheermesje op wol of losgebreide stoffen.
Dat komt vrijwel altijd doordat er badstof, handdoeken of fleece in dezelfde lading zat. Deze stoffen geven veel pluis af dat zich hecht aan gladde en donkere stoffen. Was badstof daarom altijd apart van je gewone kledingwas.
Ja, in de droger tuimelt kleding langdurig tegen elkaar aan bij hoge temperatuur, wat veel wrijving oplevert. Hang pillinggevoelige kleding daarom aan de lucht te drogen en leg wollen kleding plat om uitgezakte punten te voorkomen.
Bij voorkeur op 30 graden en volgens het wasetiket. Hoge temperaturen maken vezels brozer, waardoor ze eerder breken en loskomen. Kies daarbij een fijnwasprogramma met een laag centrifugetoerental.
Gemengde stoffen zoals katoen met polyester, acryl, fleece en losgesponnen wol zijn het gevoeligst. Bij mengsels blijven de losgekomen bolletjes vasthaken aan de sterke synthetische vezels. Strak gesponnen, gladde stoffen van lange vezels houden veel langer stand.